Luôn luôn thay đổi

Xin hãy thứ lỗi nếu hôm nay tôi hơi ủy mị một chút.

Mark sắp rời đi, và tôi hơi buồn.

Có thể bạn không biết Mark, nhưng nếu ai biết Mark thì người đó thật may mắn. Cậu ấy là trái tim và tâm hồn của cả khu phố trong suốt mấy năm nay, với rất nhiều tài năng, kỹ năng, cộng với bản tính ngọt ngào và thái độ luôn nhẹ nhàng. Cậu ấy là kiểu người không bao giờ đòi phải được ghi nhận vì việc gì đó mình làm. Cậu ấy chỉ muốn làm mọi việc thật tốt, và giúp người khác bất kỳ khi nào có thể.

Và bây giờ cậu ấy chuyển đến một nơi ở khác vì cậu ấy tìm được cơ hội tốt hơn. Nghe đúng là một dịp hiếm có, và chúng tôi đều thực sự mừng cho cậu ấy. Nhưng việc đó cũng chẳng khiến cho việc chia tay một người bạn thân thiết và đáng tin cậy trở nên dễ hơn chút nào.

Cuộc sống luôn có cách ném những quả bóng bất ngờ về phía chúng ta. Ngay khi chúng ta bắt đầu quen thuộc với một con người, một nơi chốn hay một hoàn cảnh nào đó, thì một chuyện gì đó sẽ xảy ra làm thay đổi cả “thực đơn”. Một người bạn tuyệt vời chuyển đi. Ai đó trong gia đình tốt nghiệp. Một người anh em tìm được tình yêu mới. Người kiếm tiền chính trong nhà bỗng nhiên mất việc.

Ở một mức độ lớn, khả năng đương đầu với thay đổi có thể quyết định hạnh phúc, sự bình yên và hài lòng của chúng ta trong cuộc sống.

Nhưng làm sao chúng ta làm được như vậy? Các triết gia đã suy nghĩ về câu hỏi này suốt hàng thế kỷ và những câu trả lời của họ cũng rất đa dạng. Những nhà thông thái thì luôn nhớ rằng “tất cả mọi thứ đều có thời điểm”.

“Tất nhiên, cậu sẽ luôn hy vọng có con sóng hoàn hảo. Nhưng hầu như cậu luôn phải tiếp nhận bất kỳ con sóng nào đến, cậu hiểu không..”

Một người bạn khác của tôi thường thích nhắc mọi người rằng “khả năng sống còn luôn phụ thuộc vào khả năng thích nghi”. Và rồi Chris, một vận động viên lướt sóng, từng bảo với chúng tôi rằng câu trả lời cho mọi vấn đề của cuộc sống đều có thể được kết luận bằng bốn từ: “Lướt theo dòng chảy”.

“Cũng như lướt sóng” – Chris giải thích – “Cậu không thể sắp xếp đại dương. Những con sóng cứ đến. Cậu lướt đến nơi mà chúng đưa cậu đến, rồi tiếp tục lướt con sóng tiếp theo. Tất nhiên, cậu sẽ luôn hy vọng có con sóng hoàn hảo. Nhưng hầu như cậu luôn phải tiếp nhận bất kỳ con sóng nào đến, cậu hiểu không?”.

Tôi không hoàn toàn chắc chắn, nhưng tôi nghĩ Chris muốn nói rằng cuộc sống là một chuỗi sự kiện, cả tốt lẫn xấu. Dù các kỹ năng của bạn có xuất sắc thế nào, thì cũng vẫn luôn có những yếu tố tác động mà bạn không thể kiểm soát được. Con người thực sự thành công sẽ kỳ vọng những điều bất ngờ, và sẵn sàng có những thay đổi khi cần thiết – và hầu như là lúc nào cũng cần thiết.

Như thế cũng không có nghĩa là bạn không cần cố gắng để biến mọi ước mơ thành hiện thực. Nó chỉ có nghĩa là khi mọi chuyện đến và không theo các kế hoạch của bạn, bạn cần tìm cách giải quyết, rồi đi tiếp. Tất nhiên, một số ổ gà của cuộc sống thì dễ chịu hơn những ổ gà khác. Ví dụ, một buổi dã ngoại mà gặp trời mưa thì dễ đương đầu hơn là một thành viên trong gia đình bị mất việc. Nhưng nguyên tắc thì cũng như nhau.

“Sự thay đổi, thật sự, là rất đau đớn, nhưng rất cần thiết” – Triết gia Thomas Carlyle nói.

“Con người thực sự thành công sẽ kỳ vọng những điều bất ngờ, và sẵn sàng có những thay đổi khi cần thiết – và hầu như là lúc nào cũng cần thiết”

Chúng tôi sẽ nhớ Mark, cũng như bạn sẽ nhớ một người bạn cũ, một người hàng xóm cũ hay một người thầy giáo cũ. Nhưng thay vì buồn bã mãi vì việc chia tay, chúng tôi sẽ hy vọng  một tương lai tốt hơn – cho cậu ấy và cho chúng tôi. Và rồi chúng tôi sẽ cố gắng để biến tương lai đó thành hiện thực.

Cho đến khi các kế hoạch của chúng tôi thay đổi – lần nữa.

 

THỤC HÂN (Dịch)

Những bài học cuộc sống: Không rõ địa chỉ.

Bạn thân mến, mỗi ngày mới sang, Hoa Học Trò Online sẽ dành tặng bạn một câu chuyện nhỏ nhưng chứa đựng nhiều điều thực sự ý nghĩa về cuộc sống xung quanh ta.

Như một ly cà phê đậm đà dành tặng bạn mỗi ngày mới sang, để bạn cùng cảm nhận nét đẹp dung dị của cuộc đời, thêm cảm hứng học tập và yêu mến mọi người.

 Không rõ địa chỉ

- Mình không đời nào mua cái thiệp này cho mẹ! – Một cô gái thốt lên khi đứng ở giá thiệp có ghi “Ngày của Mẹ” trong siêu thị.
Tôi ngẩng lên và nhìn thấy một khuôn mặt vẻ thất vọng và khó chịu.
Bị bỏ rơi trước cổng cô nhi viện ở Florida vào năm 4 tuổi, tôi gần như chưa bao giờ biết cảm giác được có một người cha, một người mẹ là như thế nào. Tôi không thể nhớ được một cái ôm hay một nụ hôn nào của cha mẹ mình. Tóm lại, phần “cha mẹ” trong cuộc sống của tôi là một bảng trắng hoàn toàn.
Cô gái nhìn thấy tôi đang chăm chú nhìn cô ấy. Cô ấy gắt:
- Nhìn gì thế hả thằng bé này?
- Xin lỗi chị. Em không có mẹ, nên em không thể hiểu những gì chị nói.
- Nếu em thích một bà mẹ cực kỳ khó chịu thì em có thể lấy mẹ của chị – Cô gái nói giọng mỉa mai.
Tôi với tay, cầm lấy tấm thiệp mà cô gái vừa gài lại vào giá. Tấm thiệp đó có ghi: “Xin cảm ơn mẹ, đơn giản vì mẹ là mẹ của con”.
- Chị có nghĩ mẹ chị sẽ thích tấm thiệp này không? Em nghĩ là mẹ em sẽ thích đấy – Tôi nói.
- Thế còn em có biết cảm giác bị mắng mỏ, càu nhàu hàng năm trời mà chẳng mấy khi được nghe những lời ngọt ngào không?
- Có lẽ mẹ em không quan tâm đến em đủ để mắng mỏ hay càu nhàu em – Tôi đáp – Mẹ em chỉ mang em tới cô nhi viện, và đó là nơi em lớn lên.
- Em có ghét mẹ em không? – Cô gái hỏi, dường như hơi ái ngại cho tôi.
- Không, em không ghét mẹ em được. Đó là mẹ em cơ mà. Là người mẹ tức là được kính trọng, dù có thể mẹ không cư xử theo đúng cách mình muốn.
Cô gái nhìn thẳng vào mắt tôi, rất chăm chú.
Tôi nhìn xuống sàn và nói tiếp:
- Em biết có thể mẹ chị làm rất nhiều điều chị không thích. Có khi chị còn ghét mẹ nữa. Nhưng từ những gì em biết, em có thể nói với chị rằng việc chị không thích mẹ, hoặc thậm chí là ghét mẹ, cũng không bao giờ cho chị cảm giác cô đơn như là khi không có mẹ. Dù mẹ chị có làm gì, ít nhất chị còn cảm thấy điều gì đó. Còn em không cảm thấy điều gì cả. Em chỉ cảm thấy trống rỗng. Và có lẽ em sẽ luôn cảm thấy như thế khi nói về mẹ em.
Cô gái im lặng trong vài giây. Rồi cô ấy từ từ cầm lấy tấm thiệp từ tay tôi, đặt lên đó một nụ hôn và bỏ vào giỏ mua hàng của mình.
- Sau này chị sẽ trở thành một người mẹ tốt, thật tâm lý, thật hiểu con cái. Chứ không như mẹ chị bây giờ… – Cô ấy nói nhỏ.
- Thế thì hẳn mẹ chị đã làm được ít nhất một điều đúng. Mẹ chị đã khiến chị muốn làm một người mẹ tốt. Như thế là nhiều hơn em rất nhiều rồi.
- Có lẽ vậy – Cô gái gật đầu.
Sau khi cô gái đi, tôi cũng chọn một tấm thiệp đẹp cho mẹ tôi. Tôi mang nó về nhà, viết những lời gửi cho mẹ và để nó vào cùng chỗ với những tấm thiệp dành cho mẹ mà tôi vẫn mua hàng năm.
Tất cả những tấm thiệp đó, tôi đặt vào trong ngăn kéo có ghi “Không rõ địa chỉ”.
Roger Dean Kiser

Thục Hân (dịch)

Truyện ngắn: Nhớ một người ở xa

Quang – Một ngày tệ hại và “điểm sáng” bất ngờ

Cuối tuần, tôi quanh ra quẩn vào giữa những bức tường màu hồng phớt. Bố mẹ về quê ăn cỗ cưới, ông anh thì đang tung tăng bên nhà chị dâu tương lai. Điện thoại của tôi nằm chết dí một xó trên bàn vi tính. Đăng nhập FB, tôi thấy đứa bạn thân khoe ảnh nó làm bánh tặng sinh nhật cho gà bông. Chiếc bánh ga tô đẹp mắt, nụ cười rạng rỡ mãn nguyện. Ngán ngẩm, tôi tựa vào thành ghế nghĩ vu vơ.

“Giá mình yêu một người nào đó ở xa. Xong những lúc cô đơn thế này có thể nhảy lên tàu hay máy bay và tới bên người đó…”

Chưa đầy nửa tiếng, gần hai mươi cái “like” nhưng đa phần đến từ những người bạn tôi chưa một lần gặp mặt. Sự đồng điệu chăng? Nhưng cũng chẳng để làm gì khi tôi vẫn phải kết thúc ngày Chủ nhật của mình với vài bản nhạc của Sheryfa Luna, với cuốn truyện ngắn mua được ở hội chợ sách bữa trước, với nỗi cô đơn chỉ trực trào dâng thành nước mắt. Vậy đấy!

Tôi thả người xuống giường trong trạng thái hoàn toàn kiệt sức. Nỗi thất vọng và chán nản lớn đến mức tôi chẳng buồn nhắn tin trách mắng tất cả những thành viên thất hứa hay mở máy và  ban (xóa) nick của họ trên diễn đàn như đã nói ở buổi offline.

Tôi là admin của một diễn đàn về công nghệ, được các anh chị quản lý giao cho trọng trách tổ chức buổi offline lần này. Hô hào ghê lắm, nên chẳng ngạc nhiên khi có gần 50 “mạng” PM qua lại, để lại tên thật và tỉ cách liên hệ khác nhau, hứa hẹn sẽ có mặt. Trừ hao đi ½ có lẽ là giải pháp an toàn. Tôi ứng trước tiền ra đặt nguyên một tầng của quán cà phê ở vị trí trung tâm, để mọi người dễ tìm, lòng thấp thỏm sợ số người vượt quá ghế ngồi… Năm, mười, mười lăm, ba mươi phút trôi qua. Một “mem” đẩy cửa bước vào. Người thứ hai theo sau khoảng vài phút, thả mình vào chiếc ghế bành, ngơ ngác nhìn hai đứa tôi rồi hỏi mọi người đâu hết. Đứa thứ ba trễ giờ hẹn gần một tiếng, nói rằng tới muộn vì bận vài việc đột xuất. Cả bốn thằng ngồi chụm đầu vào chiếc bàn vuông, người phục vụ đứng sau quầy nhìn tôi ái ngại. Tôi mở điện thoại lấy số của mọi người, chia ra bốn thằng cùng toán loạn gọi. Những hồi chuông dài không ai nhấc máy, vài số đã tắt máy tự khi nào…

“Mọi người không đến đâu! Chúng ta về thôi!”

Tôi không cố giấu sự chán nản pha lẫn mệt mỏi, đẩy ghế về phía sau, đứng dậy ra về. Tôi không yếu đuối, càng chẳng dễ bị tổn thương, cũng không phải vì tiếc số tiền bỏ ra vô ích. Chỉ là tôi nghĩ đến những buổi nói chuyện thân tình giữa mọi người, những lời hứa chắc chắn. Hóa ra chẳng điều nào là tin được.

“Tôi và Quang gật đầu kí vô bản hợp đồng nho nhỏ, điều khoản duy nhất là sẵn sàng trao đổi thông tin, buồn vui đủ cả, để người kia lắng nghe và lắng nghe người đó..”

Ức chế!

Tôi cứ nằm ịch một chỗ, dùng điện thoại check FB. Không một tin nhắn nào được gửi tới như một thông báo vắng mặt. Có đáng buồn không? Ở dòng tin đầu tiên là trạng thái của Châu, cô bạn người Hà Nội tôi quen trong dịp cắm trại cùng tình nguyện viên quốc tế năm trước ở Đà Nẵng. Status nghe lãng đãng, có phần hơi sến sến, rất nhiều like nhưng không một người comment. Bỗng dưng trong tôi nãy ra suy nghĩ lạ kì. Liệu rằng cô bạn có đang rơi vào hoàn cảnh tệ hại như tôi. Khó khăn đổ ập xuống đầu nhưng chẳng có lấy một người ở bên để than thở. Sự cô độc, dẫu tồn tại ở người nào, cũng là một sự đáng thương đến xót lòng.

Những hình ảnh về Châu chợt ùa về, dễ dàng như tự nhiên phải thế. Hình ảnh cô gái năng động, hoạt bát trong những trò hoạt động tập thể, tíu tít nói cười cùng những người bạn ngoại quốc, hình ảnh cô gái phiêu cùng cây đàn guitar bên ánh lửa trại, hình ảnh cô bạn ngồi bên tôi trong một buổi sớm cả hai tình cờ bắt gặp nhau trên bãi biển vắng,… Chân thực lắm!

“Hãy cứ mỉm cười và vui vẻ, vì ít nhất cậu còn có tớ ở đây này!”

Tôi type bằng tiếng Việt trên điện thoại, rất chậm. Có lẽ ai đó sẽ nhảy vào trêu. Nhưng tôi biết comment đó của mình rất thật!

 

Châu – Hợp đồng trao đổi

Tôi phát hiện ra tin nhắn của Quang vào buổi tối muộn trong ngày. Hơi bất ngờ vì cũng khá lâu chúng tôi chưa nói chuyện, ngoại trừ vài cú like hay comment vô thưởng vô phạt trên FB. Tôi nghĩ Quang là một cậu bạn hơi hơi đặc biệt. Không có nguyên cớ nào hiện hình rõ nét. Chỉ là khoảnh khắc tôi thấy cậu ngồi bệt trên đất, gọt đẽo những mẩu gỗ để buộc dây dựng trại, khoảnh khắc cậu giúp tôi xách hành lý nặng trịch, khoảnh khắc cậu nở nụ cười và khen tôi chơi đàn rất tuyệt, khoảnh khắc cậu lắng nghe tôi kể về công việc buồn tẻ, về những cuốn sách, về dự định tương lai, đầy quan thiết… Có thể, với ai, cậu cũng nhiệt tình và thân thiện như thế. Tôi cũng không có ý định đòi hỏi hay làm rõ một điều gì đó chính mình cũng không tường tận. Chúng tôi ở quá xa nhau. Phải thừa nhận, đó là vấn đề lớn nhất.

Sau ngày hôm đó, tôi chủ động bắt chuyện với Quang qua ô cửa chat của nhà Phây. Sự cô đơn và khó khăn trùng lặp. Những vấn đề khác nhau nhưng cũng không quá khó khăn để thấu hiểu. Tôi và Quang gật đầu kí vô bản hợp đồng nho nhỏ, điều khoản duy nhất là sẵn sàng trao đổi thông tin, buồn vui đủ cả, để người kia lắng nghe và lắng nghe người đó.

Buổi đầu tiên, Quang kể với tôi về buổi offline diễn đàn bất thành khiến bạn ấy kiệt sức và chán ốm. Chẳng phải người trong cuộc nhưng nghe Quang nói, tôi chỉ muốn… đấm một cú thật đau vào những kẻ thất hứa đó. Cơ mà, nói vậy chẳng khác nào đổ thêm dầu vào lửa. Thế là tôi bảo cậu đó sẽ là một kinh nghiệm hữu ích, để mình tổ chức những buổi offline lần sau được tốt hơn, cần quán triệt vấn đề chi phí trước khi bắt đầu tiến hành. Tiền không nên quá coi trọng nhưng cũng không thể xem nhẹ. Việc qua rồi thì hãy cứ xem đó là một khoản phí hơi… cắt cổ cho một bài học tổ chức sự kiện. Quang nói, những điều tôi chia sẻ khiến tâm trạng cậu trở nên dễ chịu hơn, mặc dù trước đó cậu chỉ muốn tặng mỗi người vắng mặt một cú đấm vào mũi. Tôi thỏ thẻ.

“Tớ cũng từng nghĩ vậy, cách đây vài phút.”

Thế là chúng tôi phá lên cười, rồi Quang bảo muốn nghe tôi kể chuyện. Tôi kể cậu ấy nghe về giấc mơ buổi trưa của tôi. Sắp tới, tôi sẽ sang Nhật tham dự một khóa học về kĩ năng lãnh đạo dành cho những thủ lĩnh trẻ của khu vực châu Á, chuyến bay dài ngất sẽ transit trong vài tiếng ở Hong Kong. Và lạ lùng làm sao, trong giấc mơ, tôi thấy mình… ngơ đến mức bay qua Hong Kong, sau đó tự hỏi tại sao mình lại ở đây và rồi rút hết tiền trong ví ra mua vé bay về! Tới sân bay Nội Bài, tôi bắt đầu tỉnh ra và òa khóc. Khóa học trở nên xa vời. Ra khỏi giấc mơ, tôi bật khóc ngon lành.

“Tới sân bay Nội Bài, tôi bắt đầu tỉnh ra và òa khóc. Khóa học trở nên xa vời. Ra khỏi giấc mơ, tôi bật khóc ngon lành…”

“Có thể do mấy bữa nay tớ hay lo lắng về chuyện sang đó tham dự khóa học. Tất cả đều là những thủ lĩnh trẻ tài năng và bảng thành tích của họ khiến tớ cảm thấy tự ti ít nhiều. Tớ nên làm gì đây?”

“Hmm, cậu có nghĩ những học viên còn lại đến từ các nước khác cũng đang cùng chung suy nghĩ ấy với cậu không. Nghĩa là ai cũng nghĩ mình kém cỏi nếu đem so sánh với người khác ấy?”

“Cậu nghĩ vậy sao?”

“Đương nhiên là không rồi. Chắc chắn họ đang sung sướng và háo hức chờ tới ngày bay. Chỉ riêng việc đá bay tất cả những ứng cử viên còn lại để giành được một tấm vé tham gia cũng đã là một điều cực kì nên tự hào rồi. Trừ khi cậu muốn tự ti vì sang đó hai mắt sưng húp do mất ngủ, căng thẳng trong khi ai cũng cười đùa, vui vẻ!”

Trước khi đi ngủ, Quang để cho tôi một lời nhắn trên điện thoại. Đọc quen quen. “Being the way that you are is enough”. Hình như trong bài “What makes you beautiful” đúng không?!

 

Quang – Nhớ một người ở xa

Còn một ngày nữa, khóa học Leadership của Châu sẽ kết thúc và cô bạn sẽ bay về. Chúng tôi liên lạc với nhau qua email và facebook. Bức ảnh đầu tiên Châu gửi về là hình ảnh những đám mây cô ấy chụp từ cửa sổ máy bay. Rồi những cuốn sách và món quà cô ấy được BTC tặng, vài câu chuyện ngăn ngắn, về bữa ăn và về sự khác biệt giữa Nhật Bản và Việt Nam. Tôi biết Châu vui. Thế là đủ.

Châu không ở Việt Nam. Tôi không biết phải nhắn tin để tâm sự với ai những câu chuyện ở trường, cũng chẳng biết sẻ chia với ai khó khăn gặp phải trong việc quản lý diễn đàn. Nhưng rồi, tôi tự đặt mình vào vị trí của Châu và tưởng tượng cô ấy sẽ nói những gì, sẽ đưa tôi lời khuyên như thế nào. Bỗng chốc, mọi thứ trở nên đơn giản, hệt như thời khắc cơn giông đi ngang cửa nhà, những đám mây đen đi khuất, để lại một bầu trời xanh trong và đầy sức sống.

Chênh lệch múi giờ không đáng kể nhưng vì chương trình học đòi hỏi học viên phải làm việc và trao đổi, thảo luận nhóm cũng như ngoại khóa tới khuya nên chúng tôi không có nhiều thời gian nói chuyện. Khi tôi thức giấc và rảnh rỗi đôi chút, cô ấy đã bắt đầu được phân nửa ngày mới. Khi tôi ngủ khì, email của Châu bay về, nhẹ nhàng như một cơn gió ấm áp, thổi bừng ngày hôm sau của tôi. Khoảng thời gian không chuyện trò với cô, tôi vào phần album ảnh trên FB Châu, tải về những bức ảnh của Châu và bè bạn, những khoảnh khắc bạn bè chụp hình Châu bất ngờ nhưng vẫn rất dễ thương. Tôi mở cả những bức ảnh chụp hồi tham gia hội trại năm ngoái. Bức ảnh duy nhất tôi và Châu chụp chung, lấy từ máy của chị phụ trách, tôi đặt làm ảnh nền laptop. Mỗi khi bật máy lại thấy hân hoan.

“Tôi mở cả những bức ảnh chụp hồi tham gia hội trại năm ngoái. Bức ảnh duy nhất tôi và Châu chụp chung, lấy từ máy của chị phụ trách, tôi đặt làm ảnh nền laptop. Mỗi khi bật máy lại thấy hân hoan….”

Cũng không biết tự lúc nào, tôi phát hiện ra mình luôn chờ đợi những tin nhắn, những cuộc gọi từ Châu. Cô bạn luôn khiến tôi bất ngờ bằng những tin nhắn rơi vào nhiều khung giờ khác nhau, chẳng bao giờ cố định. Có bữa, Châu nhắn tin dặn tôi mang áo mưa vì trời âm u như sắp khóc. Tôi cười, Sài Gòn đâu phải Hà Nội, nhưng vẫn nhét chiếc áo mưa mỏng trong người. Rồi ngày chủ nhật, cô ấy bất ngờ gọi điện, giục tôi rủ bạn đi chơi, ra phố chụp ảnh, ăn kem hay làm điều gì đó tương tự. Tôi hỏi tại sao hả Châu. “Tớ và hội bạn sẽ lên phố ăn nem chua rán rồi ngồi tô tượng trong siêu thị. Tớ lo cậu sẽ buồn khi ở nhà một mình mà không có tớ. Hehe”

Châu thật khờ. Nhưng sau cuộc điện thoại ấy, tôi cũng nhắn tin rủ mấy đứa bạn đi cà phê bệt, hay ngồi trà chanh chém gió, kể đủ thứ chuyện trên đời. Lại thấy vui vui. Mặc dù buổi tối, sau khi hoàn thành xong bài tập ở trường, tôi nhắn tin cho Châu nói Sài Gòn đang mưa tầm tã, Châu bảo cô đang ngồi ban công ngắm sao đầy trời. Ra là mưa đã ngừng rơi ở Hà Nội. Ý nghĩ về hai chữ khoảng cách bỗng hiển hiện rõ rệt.

 

Bay về để bay đi

Tôi đang ở Việt Nam. Những kỉ niệm về một khóa học thú vị, những người bạn dễ mến theo tôi lên máy bay và trở về mảnh đất thân thuộc. Tôi mở máy điện thoại, bố nói sẽ đón tôi trong 10 phút nữa. Tôi ngồi ở sảnh chờ trên tầng 2, bấm số Quang. Máy cậu ấy đang bận. Tôi chưa kịp đặt điện thoại vào túi xách để tìm chai nước khoáng thì điện thoại đã đổ chuông, bản nhạc “What makes you beautiful” vang lên sôi động, vô tình đánh thức cơn ngái ngủ và mệt mỏi của những người xung quanh. Số của Quang.

Cậu ấy lo lắng hỏi tôi đợi lâu chưa, và tại sao vừa rồi cậu không thể gọi cho tôi. Tôi len lén cười trước sự sốt sắng của cậu. Hóa ra số máy cậu bận là vì cậu đang cố gọi cho tôi. Tôi nghĩ bố sắp đến nơi và sẽ gọi để biết tôi đang đứng ở đâu nên nói với Quang rằng sẽ nhắn tin cho cậu khi về đến nhà. Quang nói không cần thiết, dặn tôi hãy ngủ một giấc thật say cho đỡ mệt. “Châu này, cảm ơn cậu vì đã trở về bình an!” Quang bảo thế trước khi chúng tôi nói lời tạm biệt. Tôi không hiểu lắm lý do vì sao cậu cảm ơn, nhưng trong lòng vẫn thấy bùi ngùi.

“Tôi đã không nói Quang biết, rằng những ngày ở bên Nhật, tôi đã nhớ cậu biết bao. Tôi nhớ giọng cậu miền Nam thật ngọt, tôi nhớ những chuyện cậu kể, nhớ sự tin tưởng cậu dành cho tôi trong mỗi tin nhắn thở than…”

Tôi đã không nói Quang biết, rằng những ngày ở bên Nhật, tôi đã nhớ cậu biết bao. Tôi nhớ giọng cậu miền Nam thật ngọt, tôi nhớ những chuyện cậu kể, nhớ sự tin tưởng cậu dành cho tôi trong mỗi tin nhắn thở than, nhớ khi nào cậu cũng trả lời tin nhắn của tôi rất nhanh, nhớ khi cậu và tôi ngồi thảo luận về thời tiết và chợt nhận ra chúng tôi đang ở cách nhau cả nghìn cây số… Nhưng điều ấy có hề gì. Tôi về đây, và biết mình cần chuẩn bị cho một chuyến đi mới. Ngay cả khi khó khăn chưa chất chồng và nỗi cô độc không còn tìm đến, tôi vẫn muốn bỏ lại tất cả, lên máy bay và đi về nơi ấy, nhìn cậu ấy cười và có thêm động lực cố gắng. Tôi nhắn tin kể với Quang điều ấy. Tin nhắn trả lời dịu dàng đến sau đó vài giây. “Đang ở ngoài này rồi nè! Tớ và Hà Nội chờ cậu!”.

 

Dung Keil

Bạn sẽ chơi bản nhạc của mình chứ?

Tôi từng đọc câu chuyện vui về một người tuyển sinh cho lớp học nhảy dù. Ông ta giải thích việc huấn luyện học viên nhảy dù như sau: “Khóa học nhảy dù kéo dài ba tuần lễ. Tuần đầu tiên, chúng tôi tách riêng những người đàn ông, và loại những cậu bé” (có lẽ họ cũng tách riêng những người phụ nữ và loại những cô bé). Và ông ấy nói tiếp: “Tuần thứ hai, chúng tôi tách riêng những người đàn ông và những kẻ ngốc nghếch. Rồi tuần thứ ba, những kẻ ngốc nghếch sẽ nhảy”.

Có lần, tôi tới thăm vài người bạn ở một bang khác, và chúng tôi cùng ngồi ngoài trời, ngắm những người chơi tàu lượn bay vút ngang trên đầu, với những cánh dù lượn đủ màu sắc rực rỡ. Họ lao tít lên bầu trời, tới những luồng không khí ấm – mà chúng ta không nhìn thấy được – và có lúc lại lượn lờ như thể đang thư giãn. Họ tin tưởng vào thiết bị, cũng như khả năng của mình. Nhưng việc này có rủi ro không? Có thể là hơi rủi ro một chút. Nhưng đúng là một trải nghiệm không thể quên!

Anh trai tôi rất mê leo núi. Bằng những dụng cụ đơn giản nhất, anh ấy đi trèo hết ngọn núi này đến ngọn núi khác. Có một lần, anh ấy bị ngã và gãy tay, nhưng chỉ vừa bình phục, anh ấy lại tiếp tục đến với những ngọn núi. Tại sao vậy? Việc đó có rủi ro không? Có thể, nhưng anh ấy thích cảm giác hài lòng khi chinh phục được những ngọn núi, và thành công trong một công việc khó khăn như thế.

…Và ông ấy nói tiếp: “Tuần thứ hai, chúng tôi tách riêng những người đàn ông và những kẻ ngốc nghếch. Rồi tuần thứ ba, những kẻ ngốc nghếch sẽ nhảy”.

Tất nhiên, chúng ta không cần phải tham gia vào những môn thể thao cảm giác mạnh để nếm trải rủi ro. Bạn cứ thử nghĩ đến việc mua cổ phiếu xem. Tôi nghe người ta nói rằng tháng 10 là một trong những tháng nhiều rủi ro nhất để mà mua cổ phiếu. Những tháng “nguy hiểm” còn lại là tháng 1, tháng 2, tháng 3, tháng 4, tháng 5, tháng 6, tháng 7, tháng 8, tháng 9, tháng 11 và tháng 12.

Trong mọi lĩnh vực của cuộc sống đều có rủi ro. Nhưng chẳng phải có một số điều xứng đáng với những rủi ro đó sao? Vincent van Gogh thì nói thế này: “Những người đánh cá biết rằng biển cả là nguy hiểm và những cơn bão là rất khủng khiếp, nhưng họ chưa bao giờ thấy những mối nguy hiểm này là đủ lý do để họ chỉ ở lại bờ”. Mặc dù không ai khuyên rằng bạn phải liều lĩnh, nhưng đôi khi, có những lý do đúng đắn để chấp nhận những rủi ro cần thiết. Thực tế, tôi tin rằng chúng ta không thể sống một cuộc sống trọn vẹn mà đồng thời né tránh được tất cả mọi rủi ro. Thường thì chúng ta sẽ có một lựa chọn: chúng ta có thể chọn sống dũng cảm, hoặc chúng ta có thể chọn nỗi sợ hãi. Nhưng hãy đảm bảo chắc chắn việc này: rằng điều bạn chọn thực sự quan trọng với bạn.

Đặc biệt khi liên quan đến những quyết định lớn trong cuộc sống: quyết định theo đuổi một ý tưởng táo bạo. Vừa học vừa làm. Thay đổi ngành học. Chuyển tới một nơi ở mới. Chấm dứt hoặc bắt đầu một mối quan hệ… Tất cả những điều này đều là những lựa chọn có hai mặt. Bạn có thể lắng nghe trái tim mình, hoặc bạn có thể quyết định không chấp nhận rủi ro, không làm điều mà bạn thấy sợ hãi và, có thể là, sống vừa phải chứ không sống trọn vẹn.

May Kay Ash, nhà sáng lập hãng mỹ phẩm xa xỉ nổi tiếng Mary Kay Inc., có lần bình luận: “Rất nhiều người sống và chết khi bản nhạc của họ vẫn không được chơi. Họ không bao giờ dám thử”. Điều đó có thật không? Nếu đúng thì tôi nghĩ như thế thật đáng buồn. Có phải vì hầu hết mọi người đều hay sợ hãi không? Vì đến khi bạn nhiều tuổi, bạn sẽ không muốn nhớ lại và kể rằng mình đã luôn chọn cách an toàn. Bạn sẽ muốn có thể kể rằng bạn đã chơi bản nhạc của mình. Bạn sẽ muốn có thể nói rằng bạn đã cố dang rộng đôi cánh và bay. Bạn sẽ muốn tin rằng bạn đã chấp nhận những rủi ro hợp lý, vào những thời điểm thích hợp.

“Tôi cũng học được rằng, nếu tôi muốn sống cuộc sống của mình thật trọn vẹn, thì tôi không được để cho bản nhạc mãi mãi im lặng ở bên trong mình”

Không phải lúc nào tôi cũng chọn con đường an toàn nhất. Tôi đã mắc sai lầm, rất nhiều là khác. Đôi khi tôi bước quá sớm và bước hụt. Đôi khi tôi phải chịu hậu quả. Nhưng tôi đã học được một điều quan trọng trên đường đi: lắng nghe tiếng nói của trái tim mình. Tôi đã học được rằng con đường an toàn nhất không phải luôn là con đường tốt nhất. Và tôi học được rằng tiếng nói của nỗi sợ hãi không phải lúc nào cũng đáng tin. Tôi cũng học được rằng, nếu tôi muốn sống cuộc sống của mình thật trọn vẹn, thì tôi không được để cho bản nhạc mãi mãi im lặng ở bên trong mình.

Bạn luôn chọn cách an toàn? Hay bạn sẽ chơi bản nhạc của mình?

 

Thục Hân (dịch)

Một chặng đường dài

Việc này xảy ra vào 6 năm trước, đúng một ngày trời mưa và rất lạnh. Tôi bước vào một trại động vật nuôi bị bỏ hoang ở thành phố mình ở. Dù nhà tôi đã có một lũ chó mèo rất đông, nhưng cuối năm nào cũng vậy, tôi không thể kiềm chế cảm giác thúc giục trong lòng, rằng tôi nên đến trại động vật nuôi bị bỏ hoang. Tôi sẽ xoa đầu vài chú mèo, vỗ về vài chú chó, đóng góp một thùng thức ăn cho vật nuôi – thùng to hay nhỏ thì còn tùy vào ví tiền của tôi theo từng năm.

Lần này, khi tôi đang đi dọc theo những dãy chuồng đầy những chú chó – con thì sủa loạn lên cáu gắt, con thì ủ rũ rúc vào một góc, tôi chợt để ý thấy một cậu bé đang chăm chăm nhìn một trong những chú chó đó. Cậu bé có một cơ thể gầy gò, trông như thể thiếu ăn, cùng một khuôn mặt cũng nhỏ bé với một cái mũi to nổi bật lên. Cậu bé đang nhìn một chú chó lai nhỏ. Bộ lông như lông chó săn của nó trông lem nhem, bù xù như một cái thảm chùi chân màu vàng sẫm bị xỉn màu. Xương sườn của nó nhô ra và cái đuôi mỏng dính thì cụp xuống. Nó không cố gây sự chú ý như những chú chó khác mà có vẻ nhát hơn, thu mình vào góc trong cùng của cái chuồng.

Cậu bé ngước lên, nhìn thấy tôi đang quan sát. Với ánh mắt buồn bã, cậu bé hỏi tôi rằng chú chó kia có vấn đề gì vậy.

- Có thể nó từng bị con người hành hạ và bỏ rơi – Tôi đáp – Những chú chó như vậy thường có vẻ sợ hãi thế đấy.

“Xương sườn của nó nhô ra và cái đuôi mỏng dính thì cụp xuống. Nó không cố gây sự chú ý như những chú chó khác mà có vẻ nhát hơn, thu mình vào góc trong cùng của cái chuồng”

Lập tức, cậu bé quay sang một người phụ nữ lớn tuổi đứng gần và nói, tay chỉ vào chú chó:

- Bà ơi, con muốn con chó này.

Bà của cậu bé mỉm cười, tới quầy lễ tân để điền các giấy tờ cần thiết nhằm được nhận nuôi chú chó. Tôi đi theo bà và hỏi về cậu bé kia. Hóa ra chính cậu bé này cũng có một khởi đầu khó khăn trong cuộc sống. Bố mẹ cậu bé không quan tâm đến cậu. Họ nghiện rượu và thường xuyên đánh đập con mình, tới mức tòa án đã quyết định tước quyền nuôi con của họ. Bà của cậu bé đã phải tham dự một phiên tòa khác để có được quyền nuôi cháu mình. Bà hy vọng rằng có một chú chó sẽ khiến cậu bé cảm thấy vui hơn.

Tôi quay lại nhìn cậu bé, lúc này đang ôm chú chó mới (vẫn đang sợ hãi) của mình, và tôi thầm hy vọng những điều tốt đẹp cho cả hai.

Việc tiếp theo đây xảy ra vào ngày hôm qua. Tôi đang đi xe trên đường, sung sướng tận hưởng một ngày trời ấm áp hiếm hoi vào mùa đông. Thế rồi, trên một bãi cỏ xanh trước cửa một căn nhà nhỏ – tôi nhìn thấy cậu ấy. Cậu bé của 6 năm trước bây giờ đã lớn, dáng người cao ráo và khỏe mạnh. Mũi của cậu bé trông không còn có vẻ to quá khổ nữa, mà vừa xinh với khuôn mặt tươi cười của cậu. Cậu bé đang ném quả bóng cho một chú chó trông cũng rất khỏe mạnh và vui vẻ – với bộ lông giống lông chó săn, màu vàng sẫm. Đúng là hai “nhân vật” tôi đã gặp trong trại vật nuôi bị bỏ rơi hồi trước.

“Nó cứu mạng một chú chó, nó hàn gắn trái tim tổn thương của chính cậu, và nó đã cho tôi – một người xa lạ – rất nhiều hy vọng cho cả thế giới này”

Vậy là, một hành động tốt bụng và yêu thương của cậu bé đã đi được chặng đường rất dài. Nó cứu mạng một chú chó, nó hàn gắn trái tim tổn thương của chính cậu, và nó đã cho tôi – một người xa lạ – rất nhiều hy vọng cho cả thế giới này.

Tôi không thể không mỉm cười và nói thầm một câu “cảm ơn” cuộc sống vì món quà tình yêu luôn nằm trong trái tim mỗi con người.

 

Thục Hân (Dịch)

Tia chớp bạc

Gia đình tôi không khá giả, thành thật thì là vậy. Ba mẹ tôi là viên chức, hoàn toàn sống dựa vào tiền lương. Ngoài ra, ba mẹ nhận thêm rất nhiều công việc làm thêm: Đánh máy, làm kế toán, dịch tài liệu… Không có đồ vật gì thời thượng trong nhà tôi. Khoản tiết kiệm ít ỏi được dành để đầu tư cho việc học của tôi, đứa con duy nhất. Khi sống trong môi trường mà quanh bạn lúc nào cũng là không khí làm việc khẩn trương và tập trung, bạn sẽ thể nghĩ đến điều gì khác ngoài việc cố gắng học, cũng khẩn trương và tập trung như thế. Kỳ thi đại học vừa rồi, tôi đậu vào một trong những trường tốt nhất. Ba mẹ rất vui mừng, hẳn rồi. Nhưng điều chưa từng có trong thông lệ từ trước đến nay, ba mẹ tôi quyết định mua một món kỷ niệm sự kiện trọng đại: Một chiếc xe tay ga. Mới tinh.

Chiếc xe được chở đến tận sân chung cư. Một phối hợp hoàn hảo giữa ngành công nghệ chế tạo máy và thiết kế: Các chi tiết máy sắc sảo. Vỏ bọc bên ngoài pha trộn giữa xe thể thao và dân dụng, tạo cảm giác thật mạnh mẽ. Lớp sơn xanh óng cùng một tia chớp bạc chạy dọc thân xe. Ba bảo tôi đi thử một vòng trong sân. Tiếng động cơ êm tai khiến tôi chỉ muốn ngồi trên xe chạy mãi. Tuy nhiên, mẹ đã làm giảm sự phấn khích cũng như đưa các tưởng tượng náo nhiệt trong đầu tôi về đúng vị trí khi tuyên bố, chìa khoá chiếc xe mới giao cho ba. Còn tôi sẽ sử dụng cái Cub đời 96 ba mẹ vẫn sử dụng lâu nay. Đọc được vẻ thất vọng hụt hẫng thoáng qua mắt tôi, ba trấn an: “Tạm thời như vậy, con trai. Con còn phải thi lấy bằng lái. Sau đó, chiếc xe mới này con có thể sử dụng khi cần thiết. Đâu phải lúc nào ba mẹ cũng ở văn phòng. Đúng chứ?” Tôi thở phào nhẹ nhõm. Trong nhà tôi luôn là vậy. Không có gì áp đặt. Mọi vấn đề đều được trao đổi thẳng thắn. Các thành viên sẽ tôn trọng thoả thuận vì sự hợp lý là yếu tố được đặt lên hàng đầu.

Tại sao tôi lại hồi hộp với Tia chớp bạc? Có một lý do bí mật: Tôi muốn gây ấn tượng với Khanh, cô bạn cùng lớp 12. Dù đã tốt nghiệp, nhóm bạn tụi tôi vẫn chơi cùng nhau. Khanh thi đậu bên trường Kiến Trúc. Không có ngôi trường nào hợp với cô bạn hơn thế – một cô nàng cá tính, mạnh mẽ và hơi kiêu ngạo. Nói chung tụi bạn xem Khanh như tên con trai ngang hàng phải lứa. Chỉ có tôi, không hiểu sao, bị hút hồn bởi cô bạn đặc biệt. May mắn thay, hay xui rủi thay, hẳn vì tôi và cô bạn quá khác biệt nên chẳng ai nghi ngờ cả. Ngoài ra, cũng phải nhắc tới khuyết điểm nho nhỏ: Khanh không biết chạy xe máy. Như vậy, đây chính là lợi thế tôi có thể tận dụng.

“May mắn thay, hay xui rủi thay, hẳn vì tôi và cô bạn quá khác biệt nên chẳng ai nghi ngờ cả. Ngoài ra, cũng phải nhắc tới khuyết điểm nho nhỏ: Khanh không biết chạy xe máy. Như vậy, đây chính là lợi thế tôi có thể tận dụng”

Trước kỳ nhập học, có khá nhiều thời gian rảnh rỗi, nhóm chúng tôi đi tận sang quận 12 câu cá, lên trung tâm thương mại bên quận 7 để xem phim, ăn kem và chơi điện tử. Với vẻ mặt tự nhiên hết sức có thể, tôi khoe tấm bằng lái vừa lấy được, rồi đề nghị chở Khanh trên chiếc xe Cub 96 cũ rỉn. Cô bạn ừ ngay, không hề lăn tăn vì sao lại có một chiếc xe cũ đến thế, vì sao trong khi tất cả tụi bạn đều chạy xe tay ga ngon lành, tôi vẫn sử dụng cái xe số thỉnh thoảng lại tịt máy dọc đường. Có lẽ cô bạn lịch sự, không muốn nói những lời làm tôi buồn. Hai đứa nói đủ thứ chuyện trên đời, thỉnh thoảng sau lưng tôi, Khanh cười vang. Tôi cũng vui, nhưng không ngừng đeo đuổi ý nghĩ: Một lúc nào đó, tôi sẽ làm cho Khanh bất ngờ, bằng Tia chớp bạc.

Cô bạn bất ngờ khi thấy tôi đến đón bằng chiếc xe tay ga đời mới vào ngày thứ Bảy. Trong khi mấy tên bạn trầm trồ nhìn ngắm Tia chớp bạc thì Khanh khoanh tay mỉm cười, rõ ràng là cô không quá hứng thú. Tôi hơi thất vọng. Giá mà Khanh biết tôi vui thế nào khi nhận chìa khoá từ tay ba. Còn mẹ thì cho thêm tiền để đổ xăng nữa chứ. Chưa kể khi ngồi trên một chiếc xe đẹp, tôi thấy mình “giá trị” lên nhiều.

Buổi chiều, khi đưa Khanh về đến ngã rẽ công viên gần nhà cô, tôi chợt nảy ý định: “Khanh có thích chạy xe không?” Cô bạn gật: “Thích. Nhưng ở nhà không ai tập cho tớ!” Tôi ngoặt vào con đường vắng chạy giữa công viên, xuống xe, giao tay lái cho cô bạn: “Khanh thử coi. Đừng sợ!”

Có thể tôi là một thầy giáo hướng dẫn chạy xe giỏi. Có thể Tia chớp bạc mang lại rất nhiều hứng thú. Hoặc vì Khanh rất thông minh nên chỉ hơn một giờ, cô bạn đã có thể điều khiển xe khá tự tin. Tôi hài lòng đứng trên vệ đường, nhìn cô bạn chầm chậm lướt đến trên chiếc xe đẹp. Lúc Khanh gần đến, tôi bước xuống đường đón. Không ngờ hành động này của tôi làm cô bạn giật mình. Chiếc xe lên ga đột ngột, đâm sầm vào một gốc cây.

Thật may mắn vì Khanh chỉ xước xát xoàng thôi. Cô bạn bình tĩnh đứng lên. Nhưng chiếc xe mới thì trầm trọng hơn nhiều. Mui xe bị móp. Đèn xi-nhan bể. Còn một bên sườn xe trầy trụa nặng. Biết chắc Khanh đã ổn, tôi đưa cô bạn về nhà. Cô ấy luôn miệng xin lỗi, rồi nhìn tôi lúc chia tay: “Có sao không?” Tôi lắc đầu, để cô bạn yên lòng.

“Sự thông minh và thẳng thắn của cô ấy khiến ba mẹ tôi rất quý. Còn tôi? Tôi rất tự hào về những người thân yêu đang ở bên mình. Nhà tôi là vậy đó. Tôi từng nói rồi mà, sự hợp lý để thấu hiểu nhau luôn là yếu tố đặt lên hàng đầu”

Tâm trạng tôi nặng trĩu khi gần về nhà. Tôi sẽ giải thích sao với ba mẹ đây? Tiền đâu để chỉnh sửa, trả lại cho Tia chớp bạc vẻ đẹp hoàn hảo ban đầu? Tôi đứng trong tầng hầm để xe rất lâu, buồn bã nhìn những chỗ hư hỏng, cho đến khi có điện thoại của ba gọi, tôi mới lê bước vô thang máy. Ba mẹ nhận ra ngay vẻ khác lạ của tôi. Cả hai chẳng hỏi gì, để cho tôi ăn cơm tối, thỉnh thoảng mới vội nhìn tôi lo âu. Chính như thế nên tôi không thể là một tên che giấu. Tôi đưa trả chìa khoá cho ba, giọng nghẹn lại: “Cái xe mới bị hư nhiều lắm, ba mẹ à!” Mẹ hoảng sợ: “Con có sao không?” Tôi lắc đầu, tiếp tục lí nhí thú nhận đưa xe cho cô bạn thân. Mẹ càng thêm lo lắng, muốn biết rõ Khanh bị thương đến mức nào. Cả ba mẹ không có lời nào hỏi han về Tia chớp bạc.

Tôi hứa với ba mẹ sẽ tự để dành tiền gò lại mũi xe, làm lại lớp sơn trầy xước. Nhưng một lần nữa, ba mẹ làm tôi ngạc nhiên khi nói rằng chỉ cần thay đèn xi-nhan để đảm bảo an toàn khi giao thông. Còn lại, mũi xe hơi móp và nước sơn trầy trụa chẳng ảnh hưởng gì. Ba còn quàng vai tôi, cười: “Xe cộ là để sử dụng. Nếu nó đẹp thì tốt. Nhưng nếu nó không đẹp nữa, thì cũng chẳng sao!” Tôi dạ khẽ, thấy mình thật ngố khi nhớ lại cảm giác tự tin “tăng giá trị” chỉ vì ngồi trên một chiếc xe.

Cũng như tôi, Khanh đã vô cùng ngạc nhiên khi mẹ tôi không cho cô ấy cơ hội nào để nói lời xin lỗi, lúc cô bạn sang nhà tôi ngày hôm sau. Mẹ còn kéo Khanh vào bếp, hỏi xem nên sửa lại sàn bếp màu gì, lắp kính lấy sáng ở đâu thì ổn. Những việc ấy thì một cô gái thi đậu Kiến trúc biết giỏi hơn tôi là chắc rồi. Sau đó cả nhà tôi cùng Khanh ngồi vô bàn dùng bữa trưa. Sự thông minh và thẳng thắn của cô ấy khiến ba mẹ tôi rất quý. Còn tôi? Tôi rất tự hào về những người thân yêu đang ở bên mình. Nhà tôi là vậy đó. Tôi từng nói rồi mà, sự hợp lý để thấu hiểu nhau luôn là yếu tố đặt lên hàng đầu.

 

                                                                   Cừu Shaun

Những bài học cuộc sống: Chia nhỏ ra.

Bạn thân mến, mỗi ngày mới sang, Hoa Học Trò Online sẽ dành tặng bạn một câu chuyện nhỏ nhưng chứa đựng nhiều điều thực sự ý nghĩa về cuộc sống xung quanh ta.

Như một ly cà phê đậm đà dành tặng bạn mỗi ngày mới sang, để bạn cùng cảm nhận nét đẹp dung dị của cuộc đời, thêm cảm hứng học tập và yêu mến mọi người.

Chia nhỏ ra

Đôi bàn tay chai sần và nhiều vết sẹo chọn một viên đá trong đống đá chất đầy trên sàn gỗ. Những khớp ngón tay sưng to và dường như đều bị viêm, vì quá nhiều năm làm việc chỉ với gạch và đá.
Đôi bàn tay hơi run khi nhấc một viên đá lớn màu xanh và đặt nó trước mặt người chủ.
Tôi ngước nhìn người đang cầm viên đá. Ông là một người Canada lai châu Phi, với khuôn mặt nhiều nếp nhăn và đen sẫm, phần vì nhiều năm làm việc dưới ánh Mặt Trời. Trông ông phải tới 70 tuổi rồi.
Tôi gặp ông Fred khi đi mua hàng về nhà. Lúc đó, tôi thấy một nhóm người đang xây bức tường bằng đá xanh quanh một khu vườn. Tôi dừng lại và đề nghị được nói chuyện với trưởng nhóm. Và ông cụ đó đã tự giới thiệu:
- Tôi là Fred, tôi có thể làm gì cho cậu?
- Cháu là Mike – Tôi bắt tay ông cụ – Gia đình cháu mới chuyển đến đây và đang sửa nhà. Chúng cháu xây thêm một cái lò sưởi và muốn lát đá thật đẹp ở mặt ngoài của lò sưởi, từ sàn lên tận trần. Ông có làm việc đó không ạ?
- Nói thật là tôi không thích công việc trong nhà lắm. Tôi thích việc ngoài trời, như việc chúng tôi đang làm đây. Và những người thợ của tôi lại thích làm việc với gạch hơn là lát đá – Rồi thấy tôi hơi lúng túng, ông cụ nói tiếp – Cho tôi số điện thoại, tôi sẽ suy nghĩ và gọi cho cậu sau.
Vài ngày sau, ông Fred gọi điện và đến nhà chúng tôi.
- Tôi đã nói với cậu là thường thì tôi không nhận làm những việc trong nhà – Ông Fred nói – Nhưng dạo này chúng tôi cũng có một ít thời gian rảnh…
Ông Fred và các con trai của ông quay lại chỗ tôi vào tuần sau đó. Họ đẩy theo mấy chiếc xe đầy đá xanh, đổ ra sàn. Rồi họ lấy xi-măng, rất nhiều nước và cả những chiếc hộp chuyên dụng để hoà trộn. Họ bắt đầu trộn xi-măng, trừ ông Fred.
Ông Fred ngồi xuống một mình. Tôi cảm thấy cả lưng và đầu gối ông đều kêu thành tiếng và rất đau khi ông phải cúi thấp. Ông nhặt một viên đá.
- Tôi cần tìm vài viên đá lát hàng dưới cùng – Ông giải thích – Cần những viên đá phẳng. Viên này trông được đây.
Viên đá mà ông cầm có vẻ phẳng một mặt, nhưng mặt kia tròn xoay. Tôi thấy khó hiểu. Nhưng đôi mắt ông là đôi mắt có thể tạo niềm tin cho người khác: sáng, trong, đầy sức trẻ và sự kiên quyết, trái hẳn với ngoại hình già cỗi của ông. Đó là đôi mắt của một người đàn ông có công việc mình yêu thích và có mục tiêu trong cuộc sống. Mắt ông lấp lánh khi ông cười:
- Để xem tôi làm được gì.
Ông xem xét viên đá, xoay trở nó trong bàn tay. Sau vài phút, ông nhặt cái búa và cái đục. Ông đặt viên đá xuống, cố định cái đục vào một điểm mà tôi tin rằng chỉ ông mới chọn được, và gõ búa. Viên đá vỡ thành hai nửa, và nửa lớn bây giờ có 2 mặt đều phẳng. Ông làm thế với vài viên đá nữa, rồi trộn nước với xi-măng và cẩn thận đặt những viên đá vào những nơi hợp lý.
Suốt 2 ngày xem ông làm việc, tôi như bị thôi miên bởi kỹ năng tuyệt vời của ông.
- Ông Fred, làm sao ông làm được như vậy? – Tôi hỏi.
- Tại vì tôi thích làm việc với những viên đá xanh.
- Nhưng ý cháu là làm sao ông chỉ nhìn vào một điểm, rồi vào những viên đá, và chọn được đúng viên ông cần?
Ông Fred rất kiên nhẫn, rõ ràng là ông quen với những câu hỏi như vậy.
- Như tôi nói đấy, vì tôi thích làm việc với những viên đá xanh. Khi mình thích một điều gì thì với mình, đó không phải là “làm việc” mà là thực hiện một sở thích. Tôi có thể nhìn thấy thớ của viên đá. Cậu nhìn thấy điểm này không?
Ông chỉ tay vào một điểm ở khoảng giữa bức tường – có một cái lỗ nhỏ giữa bức tường và một viên đá lớn.
- Tôi cần một mẩu đá để chèn vào đó – Rồi ông nhìn vào đống đá trước mặt – Trong số này không có viên nào vừa. Tôi phải tìm một viên có đúng thớ, một viên cho phép tôi tạo hình nó.
- Cậu thấy viên này không? – Ông Fred nhặt một viên đá mà theo tôi thì chẳng hợp lý chút nào – Có thấy thớ này không? – Tôi giương mắt nhìn chăm chăm. Tôi có thể thấy những đường vân đá, nhưng không phải là những gì mà tôi vẫn gọi là thớ, như thớ gỗ.
- Cháu không thấy rõ…
- Cậu xem này – Ông mỉm cười. Và với cái búa, cái đục, viên đá nhanh chóng được “gọt dũa” cho vừa khít vào cái lỗ trên tường.
Trong vài ngày, mặt đá cho lò sưởi nhà chúng tôi đã được hoàn tất. Mẹ tôi hỏi ông Fred có thể làm những đường xi-măng tối màu hơn được không. Ông Fred trộn thêm xi-măng, bột đen và nước rồi trát nó gọn ghẽ lên những đường xi-măng trước lò sưởi. Chẳng mấy chốc, ông đã hoàn thành “tác phẩm” của mình và mẹ tôi không ngớt lời khen ngợi sự khéo léo của ông.
Fred là bậc thầy trong nghề của mình. Tuy nhiều người có thể thấy công việc của ông quá vất vả, nhưng ông chưa bao giờ có ý định từ bỏ nó, hay nói đúng hơn, ông chưa bao giờ coi nó là “công việc”. Ông coi nó là một thử thách. Công việc đó “cứng như đá”, nhưng ông biết cách giải quyết nó. Ông suy nghĩ và chia nó thành những mảnh nhỏ hơn, dễ xử lý hơn.
Ông Fred chưa bao giờ học hết cấp 3, nhưng ông biết một điều mà rất nhiều người trong chúng ta còn chưa học: chia nhỏ vấn đề thành từng phần mà chúng ta có thể giải quyết dễ hơn. Và giải quyết từng phần một.

Michael T. Smith
Thục Hân (dịch)

Truyện ngắn: Vai diễn nhỏ

Thay cho bài kiểm tra 90 phút tại lớp lấy điểm giữa học kỳ môn tiếng Anh, chúng tôi nhận một đề luận, viết ở nhà rồi tuần sau đem nộp. Đọc lướt qua, tôi nghĩ đề tài không khó khăn lắm với một học sinh lớp chuyên vẫn hay nhận điểm A như tôi: Hãy chia sẻ một kỷ niệm sâu sắc về cha/mẹ bạn và cho biết câu chuyện ấy ảnh hưởng đến lựa chọn con đường tương lai của bạn thế nào. Tuy nhiên, buổi tối về nhà, ngồi một mình trước trang giấy, dù các mẫu câu và ngữ pháp nắm vững, tôi vẫn không thể viết được một dòng.

Tôi đang ngồi cắn chuôi bút thì cánh cửa phòng bỗng bật mở. Hai thằng em sinh đôi xông vào như cơn lốc. Một thằng mặc đồ Người Dơi vung kiếm, suýt chém vỡ tượng thiên thần bằng sứ trên bàn. Thằng kia trùm áo Siêu Nhân nhảy loi choi, tìm cách phốc lên thật cao, bám vào kệ sách. Tôi lao đến túm cổ hai thằng nhóc, đẩy ra ngoài hành lang. Như mọi khi, lối đi bên ngoài bừa bộn hết sức khi hai “cơn lốc” kéo qua. Những món đồ chơi lăn lóc khắp nơi. Bánh ngọt và trái cây bị dẫm bẹp, bê bết ngay trước bệ cửa. Tôi giận dữ  toan đét vài phát lên lưng hai thằng em phá phách. Thế nhưng mẹ tôi đã hiện ra trên cầu thang, ngăn lại. Vẫn dáng vẻ tất bật quen thuộc, trong chớp mắt, mẹ thu nhặt tất cả “tàn tích” cuộc giao đấu của Người Dơi và Siêu Nhân vào thùng giấy. Rồi mẹ lùa cả hai thằng nhóc vào phòng tắm, ra lệnh cho chúng tắm rửa sạch sẽ, đánh răng trước khi đi ngủ. Mẹ cho biết cuối tuần này hai nhóc sẽ tham gia một vở kịch ở trường, thủ vai các nhân vật truyện tranh. Mẹ đã may xong trang phục biểu diễn nên hai chú nhóc mặc thử và “nhập vai” xem sao. Tôi lặng thinh nhìn mẹ. Những sợi tóc loà xoà hai bên thái dương của mẹ đã ngả màu. Nhưng nụ cười trìu mến và ánh mắt lấp lánh vẫn như hồi tôi nhỏ xíu, nhỏ như hai thằng nhóc em bây giờ. Ngày ấy, tôi cũng chuẩn bị nhận một vai trong vở kịch quan trọng.

“tôi chỉ xuất hiện cảnh cuối vở kịch, trong bộ đồ mẹ may, hào hứng khua mái chèo thật dũng mãnh. Khi nhìn xuống, tôi thấy mẹ ngồi hàng ghế ngoài cùng để nhìn tôi cho rõ. Mắt mẹ lấp lánh nụ cười…”

Đó là vở kịch về cuộc chạy trốn của những con thú nhỏ ra khỏi khu vườn của mụ phù thuỷ độc ác. Tất cả các cô bé trong lớp đều mong đợi được đóng vai thủ lĩnh Thỏ Bông có bộ lông trắng tinh đeo chiếc nơ hồng trên cổ. Tôi hy vọng rất nhiều vì ở lớp tôi rất ngoan, nghe lời cô và là người đầu tiên thuộc bảng chữ cái tiếng Anh. Tối nào tôi cũng kể cho mẹ nghe về vở kịch. Đến ngày phân vai cho vở diễn, tôi đứng hàng đầu tiên, rất gần cô, sốt ruột chờ nghe tên mình. Nhưng chẳng ai nhắc đến tôi cả. Vai chính Thỏ Bông được giao cho cô bạn xinh nhất lớp. Các vai nhỏ hơn như Sóc Nâu, Gấu Trúc hay Mèo Hin đều thuộc về mấy bạn khác. Cuối cùng, cô giáo vui vẻ tuyên bố: “Tất cả các bạn còn lại sẽ đóng vai đoàn thuỷ thủ Chuột Lang, điều khiển con tàu đưa các bạn chạy trốn đến hòn đảo Thiên đường!” Suốt giờ học còn lại của ngày hôm đó tôi cố tỏ ra bình thường, nhưng khi mẹ đến đón thì tôi trèo lên xe, ôm lưng mẹ và khóc oà lên.

Mẹ vỗ về, giải thích cho tôi rằng, chẳng tệ chút nào khi vào vai thuỷ thủ Chuột Lang. Tôi cứ khóc nấc, vì làm chuột lang thì chỉ đội mũ ca-lô, và ai trong lớp cũng có thể làm Chuột Lang được. Mẹ không nói gì, chỉ mở máy may, tìm vải thừa, thức đêm và may cho tôi một bộ đồ thuỷ thủ trắng tinh, có cả cầu vai sọc xanh đẹp tuyệt. Khi mặc thử cho tôi, mẹ nói: “Nếu không có các thuỷ thủ nhanh nhẹn và thông minh, các bạn khác không thể chạy thoát khỏi mụ phù thuỷ độc ác, đúng không con?” Đó là điều tôi chưa từng nghĩ tới. Ngày hội diễn, tôi chỉ xuất hiện cảnh cuối vở kịch, trong bộ đồ mẹ may, hào hứng khua mái chèo thật dũng mãnh. Khi nhìn xuống, tôi thấy mẹ ngồi hàng ghế ngoài cùng để nhìn tôi cho rõ. Mắt mẹ lấp lánh nụ cười.

Khi tôi hết tiểu học thì mẹ có thêm em bé. Giai đoạn đó tôi thường đau ốm quặt quẹo khiến mẹ phải lo lắng rất nhiều. Cho đến gần sát ngày sinh, mẹ vẫn đi làm văn phòng. Lúc ấy, ba mới đề nghị mẹ ngưng công việc, ở nhà luôn, tập trung chăm sóc và nuôi dạy các con. Kinh tế gia đình hãy để ba gánh vác vì công ty của ba làm ăn rất tốt. Mẹ rất băn khoăn. Nhưng cuối cùng mẹ cũng gật đầu. Từ một kế toán giỏi, mẹ chấp nhận trở thành người nội trợ, một phụ nữ hoàn toàn của gia đình. Suốt những năm sau này, tôi là đứa trẻ hiếm hoi không phải đi học thêm, vì được mẹ kèm cặp ở nhà. Hai thằng nhóc sinh đôi được tay mẹ chăm sóc nên mau lớn, lanh lợi và khỏe mạnh. Bất cứ chuyện gì xảy đến với tôi và hai thằng nhóc, luôn có mẹ cạnh bên chăm sóc vỗ về. Chị em tôi càng lớn, tôi cảm giác như mẹ mình ngày càng gầy hơn, trầm lặng hơn…

“Suốt những năm sau này, tôi là đứa trẻ hiếm hoi không phải đi học thêm, vì được mẹ kèm cặp ở nhà. Hai thằng nhóc sinh đôi được tay mẹ chăm sóc nên mau lớn, lanh lợi và khỏe mạnh. Bất cứ chuyện gì xảy đến với tôi và hai thằng nhóc, luôn có mẹ cạnh bên chăm sóc vỗ về”

Khi hai thằng nhóc đã ngủ, tôi chạy xuống phòng sách. Mẹ đang ngồi trước máy tính, kiểm tra sổ sách kinh doanh của công ty giúp ba. Tôi dụi trán lên vai mẹ, hỏi mẹ có bao giờ thấy tiếc vì đã dành tất cả thời gian của mình cho gia đình hay không. Mẹ quay sang nhìn tôi, mỉm cười: “Con sẽ không bao giờ hối tiếc, nếu con chọn lựa điều con thực lòng mong muốn!” Tôi kêu lên: “Nhưng con nghĩ trước kia, mẹ muốn trở thành một kế toán giỏi!” Mẹ vòng tay ôm tôi: “Con có nhớ hồi còn bé, con muốn đóng vai Thỏ Bông, nhưng rồi con đã rất vui khi được làm thủy thủ không? Mẹ cũng vậy đấy. Mẹ rất hài lòng khi gia đình mình sống hạnh phúc bên nhau”.

Bỗng dưng, những băn khoăn giấu kín lâu nay tan biến. Tôi trở lại bàn học, viết bài luận tiếng Anh một mạch, cho đến dòng cuối cùng. Tôi kể câu chuyện về vở diễn ngày ấu thơ, và viết rằng, trên mỗi chặng đường của cuộc sống, các mơ ước có thể thay đổi. Nhưng từ mẹ, tôi hiểu mình sẽ trở thành một người mà trái tim tôi mách bảo. Một người biết yêu thương và luôn cần thiết với mọi người chung quanh.

 

 

                                                                   Trác Uyên

Trắc nghiệm: Sinh nhật bạn

Hôm nay có một trắc nghiệm kokology ngắn xíu nha, dễ lắm nhưng rất thú vị, thử đi thôi!

 

Sinh nhật của bạn là ngày duy nhất trong năm mà bạn (và chỉ riêng bạn) được “quyền” kỳ vọng mọi thứ đều “nên” hay ho hơn bình thường một chút. Những lời chúc mừng và những hy vọng may mắn, những món quà và những tấm thiệp, thậm chí có thể là cả một buổi tiệc hoặc một bữa tối lãng mạn cho hai người…

Hãy tưởng tượng hôm nay là sinh nhật bạn, và sáng sớm ngủ dậy, mẹ đã bảo rằng bác đưa thư đem đến kha khá quà và thiệp của mọi người gửi tới cho bạn rồi. Trong đó, bạn thấy mình nhận được một tấm bưu thiếp từ một người khiến bạn rất bất ngờ, bởi vì bạn đã không bao giờ mảy may nghĩ rằng họ sẽ nhớ sinh nhật bạn hoặc nghĩ đến bạn hoặc gửi gì cho bạn… Vậy ai là người gửi tấm thiệp đó?

Bạn cũng nhận được một số món quà từ bạn bè và gia đình. Trong số đó, ai là người gửi cho bạn món quà to nhất?

“Những lời chúc mừng và những hy vọng may mắn, những món quà và những tấm thiệp, thậm chí có thể là cả một buổi tiệc hoặc một bữa tối lãng mạn cho hai người…”

Đề nghị bạn ghi nhớ tên của những người có thật trong cuộc sống của bạn khi làm bài kokology này nha!

 

Giải mã đây:

Những câu trả lời của bạn trong bài trắc nghiệm này cho biết cảm xúc thực sự của bạn về những người thân quen với mình – những cảm xúc mà có thể chính bạn cũng không hề biết là mình có.

Người bất ngờ gửi cho bạn một tấm thiệp thực ra là người mà bạn mong muốn sẽ quan tâm hoặc chú ý đến bạn nhiều hơn. Nói tóm lại, người mà bạn cho là tác giả của “tấm thiệp ngạc nhiên” chính là người mà bạn ngưỡng mộ từ xa. Liệu đó có phải là một người mà gần như bạn không quen biết (thần tượng của bạn chẳng hạn)? Hay ai đó mà bạn có cảm tình nhưng lại do dự, ngần ngại chưa dám tiếp cận (tranh thủ dịp lễ hội để gửi một tấm thiệp trước đi vậy)? Hay đơn giản là một người bạn mà lâu rồi bạn không liên lạc (vậy tại sao bạn không chủ động liên lạc với họ trước?)? Đúng vậy, có lẽ bây giờ là thời điểm để bạn tiến bước đầu tiên nhằm xây dựng cây cầu bắc qua khoảng cách giữa bạn và người đó đấy.

“Hay ai đó mà bạn có cảm tình nhưng lại do dự, ngần ngại chưa dám tiếp cận (tranh thủ dịp lễ hội để gửi một tấm thiệp trước đi vậy)? Hay đơn giản là một người bạn mà lâu rồi bạn không liên lạc…”

Trên bề mặt, bạn có thể gắn liền hộp quà to nhất mà bạn nhận được với những cảm xúc tốt về người gửi quà. Nhưng từ quan điểm tâm lý học, thì người mà bạn nghĩ ra ngay là sẽ gửi món quà lớn nhất thực ra lại là người mà bạn đang chưa trân trọng đúng mức tình cảm của họ. Việc này không nhất thiết có ý nghĩa là bạn thiếu tôn trọng hoặc lợi dụng họ, nhưng rõ ràng là bạn rất tin chắc vào sự quý mến mà họ dành cho mình, đến mức bạn nhận lấy nó như một lẽ đương nhiên và chẳng cần suy nghĩ nhiều. Hãy cẩn thận đừng tự tin thái quá nhé. Thái độ mà bạn coi là “chắc ăn” đó có thể khiến người khác thấy là bạn ích kỷ đấy!

 

TEAMIRI

 

Cứ mơ ước trước mọi cơ hội

Vào một buổi chiều ướt và lạnh năm 1980, Josse Aguiar Jr., lúc đó 17 tuổi, tự hào đem một lá thư tới tiệm giặt khô của cha mình ở South Bronx, thành phố New York. Cậu mới giành được học bổng vào trường Đại học Columbia. Cha cậu vô cùng vui mừng. “Con hãy học lấy tấm bằng rồi thành công trong một tập đoàn lớn nhé!” – Ông nói với con trai. Là một người di cư từ Puerto Rico từ những năm thiếu niên, người cha đã không có cơ hội học hành tới nơi tới chốn. Ông chỉ làm việc rất chăm chỉ và vất vả khi tới New York để đủ sống. Và bây giờ, ông mong muốn con trai mình được đi xa hơn.

Năm 1983, khi Jose Jr. đang học tốt ở Đại học thì cha cậu mất đột ngột. Cậu đành xin nhà trường cho bảo lưu kết quả học. “Em sẽ quay trở lại vào học kỳ mùa Thu” – Cậu hứa – “Gia đình em không còn ai lo công việc cả, và em phải giữ việc kinh doanh của cha em”.

Jose Jr. không muốn bỏ đi tiệm giặt khô mà cha cậu đã gây dựng và làm việc suốt cả đời. Thế là, sau những ngày làm việc dài, Jose Jr. giữ cho tiệm giặt khô vẫn hoạt động ổn định. Nhưng thời gian trôi rất nhanh. Nhà trường đã hủy kết quả bảo lưu của cậu. Khi các bạn cùng lớp ngày xưa mời cậu tới dự buổi tiệc mừng tốt nghiệp, cậu nói với họ: “Mình bận quá, không đi được”. Nhưng thực tế, cậu rất buồn bã và nghĩ: “Cha ơi, con đã cố gắng đứng vào vị trí của cha. Nhưng rồi bây giờ con phải đi đâu nữa?”.

Nhưng thực tế, cậu rất buồn bã và nghĩ: “Cha ơi, con đã cố gắng đứng vào vị trí của cha. Nhưng rồi bây giờ con phải đi đâu nữa?”.

Cũng giống như những tiệm giặt khô khác, Jose Jr. gặp khó khăn với những quy định về môi trường ngày càng đắt đỏ. Để tiết kiệm, nhiều cửa hàng nhỏ lẻ mở ra, thực chất cùng được quản lý bởi một nhà máy giặt khô lớn. Nhưng khi Jose Jr. tiếp cận để hỏi về vấn đề nhượng thương hiệu, thì cậu bị từ chối thẳng thừng. Họ không có hứng thú với các cửa hàng ở trung tâm các thành phố lớn, vì chi phí sẽ càng tăng cao hơn.

Vì đang chưa có cách nào đi học, Jose Jr. Suy nghĩ: “Cơ hội của mình bây giờ chỉ ở tiệm giặt khô này, mình phải nghĩ cách trước đã. Mỗi ngày, có hàng ngàn người ở Bronx phải đem đồ giặt vào tận Manhattan trên đường đi làm. Có lẽ một cơ hội lớn đang bị bỏ qua”. Nghĩ vậy, cảm giác buồn bã vì mất học bổng đã nhường chỗ cho sự phấn khích: Cậu có thể sử dụng lợi nhuận của doanh nghiệp gia đình để mở thương hiệu của riêng cậu.

Cậu giải thích tất cả các vấn đề tài chính với mẹ. “Con nghĩ chúng ta nên nắm lấy cơ hội này” – Jose Jr. nói – “Tuy rất khó để cạnh tranh với những cửa hàng nhỏ có sẵn của nhà máy, nhưng con không muốn bỏ lỡ”.

“Mẹ nghĩ bố cũng sẽ đồng ý với con thôi” – Mẹ cậu đáp.

Vậy là, vào năm 1992, Jose Jr. khai trương Kleener King, một chuỗi cửa hàng giặt khô độc lập với mặt tiền màu vàng và xanh sáng, cùng nội thất bên trong cũng mang màu sắc vui tươi. Đến bây giờ, Jose Jr. đã có 22 cửa hàng, không chỉ là một chuỗi tiệm giặt khô nổi tiếng, mà còn tạo việc làm cho rất nhiều người dân khác.

“Đến bây giờ, Jose Jr. đã có 22 cửa hàng, không chỉ là một chuỗi tiệm giặt khô nổi tiếng, mà còn tạo việc làm cho rất nhiều người dân khác”

Vốn tính không muốn bỏ lỡ một cơ hội nào, gần đây, Jose Jr. đã liên lạc với trường cũ của ông, là Đại học Columbia. Ông muốn tiếp tục học để có được tấm bằng. Tuy nhiên, giáo sư kinh doanh Harvey Shulman lại gọi điện cho Jose Jr. với một ý kiến khác: Từ mùa Đông năm ngoái, Jose Aguiar Jr. đã trở thành giảng viên giảng bài cho các sinh viên kinh doanh ở chính trường đại học mà vì hoàn cảnh, ông buộc phải rời đi từ 13 năm trước. Vậy là, không một cơ hội nào bị bỏ lỡ, và cậu con trai dám chấp nhận rủi ro để theo đuổi mọi ước mơ hẳn sẽ khiến người cha hết sức tự hào.

 

THỤC HÂN
(Dịch)